به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه، آیتالله جواد مروی دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه، در سیزدهمین اجلاسیه مدیران حوزههای علمیه استانها که در قم برگزار شد، ضمن قدردانی از تلاشهای آیتالله اعرافی مدیر حوزههای علمیه، قائممقامان، معاونان و مدیران استانی، با اشاره به موضوعات مطرحشده در این اجلاسیه اظهار داشت: عناوین و موضوعاتی که در این نشست مطرح شده یا قرار است مورد بررسی قرار گیرد، همگی از مباحث مهم و اساسی حوزههای علمیه است و هر یک نیازمند بحث و گفتوگوی مفصل و کارشناسی است.
وی افزود: ارزیابی ساختار، اهداف و کارآمدی نظام آموزشی موجود، آسیبشناسی روشهای تدریس، تناسب نظام آموزشی با نیازهای نسل جدید، اصلاح نظام ارزشیابی، آیندهپژوهی و تدوین سیاستها و راهبردهای تحول نظام آموزشی، تعریف شاخصهای حوزه پیشرو و سرآمد، نقش استادان و نخبگان در تحقق حوزه پیشرو و سرآمد و همچنین نقش حوزههای علمیه در شرایط جنگ تحمیلی و پساجنگ، از جمله موضوعات بسیار مهمی است که باید با جدیت دنبال شود.
جهان اسلام با فضای جدیدی نسبت به انقلاب اسلامی و تشیع مواجه است
دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه با اشاره به تجربه ارتباط خود با مجامع علمی و نخبگانی جهان اسلام و دیگر کشورهای جهان اظهار داشت: از سالهای دور با مجامع مختلف، دانشگاهها، نخبگان و شخصیتهای علمی در کشورهای مختلف حتی قبل از انقلاب اسلامی ارتباط داشتهام.
نکتهای که امروز باید مورد توجه جدی قرار گیرد این است که پس از جنگ تحمیلی دوازدهروزه و تحولات پس از آن و همچنین شهادت قائد شهید، فضایی در جهان اسلام شکل گرفته که شاید از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی تاکنون مشابه آن را تجربه نکرده باشیم.
آیتالله مروی تصریح کرد: امروز نخبگان و شخصیتهای علمی و اجتماعی در جوامع مختلف، بهصورت گسترده به دنبال شناخت انقلاب اسلامی، مکتب تشیع و آموزههای شیعی هستند و این نکته مسئولیت حوزههای علمیه را چند برابر میکند.
وی تأکید کرد: حوزههای علمیه باید خود را برای تربیت نیروهایی آماده کنند که توان پاسخگویی به انبوه تقاضاها، پرسشها و شبهات مطرحشده در جهان اسلام را داشته باشند.
گرایش یک استاد دانشگاه مغرب به تشیع
دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه با بیان نمونهای از گفتوگوی خود با یکی از نخبگان جهان اسلام گفت: در حج امسال با شخصیتی از کشور مغرب که استاد فیزیک دانشگاه و همسرش نیز دندانپزشک بود، گفتوگویی چند ساعته داشتم که فضای گرایش نخبگان به انقلاب اسلامی و مکتب تشیع قابل مشاهده است. این شخصیت در همان ابتدای گفتوگو بیان کرد که قصد دارد مکتب تشیع را بهعنوان فکر و اندیشه خود انتخاب کند. به او گفتم که حرکتهای احساسی در این زمینه کافی نیست و باید تشیع را با مطالعه، برهان و استدلال بشناسد زیرا مسائل اعتقادی و مذهبی با احساسات زودگذر قابل حل نیست. به او گفتم اگر الآن به مکه رفتی و اعمال حج خودت را طبق مذهب تسنن انجام دادی و سپس بر اساس مطالعه و تحقیق شیعه شدی، فقه شیعه میگوید حج و اعمال شما در زمان اعتقاد به تسنن مجزی است اما اگر الان بر اساس احساسات، شیعه شوی و اعمال حج را انجام دادی سپس بر اساس مطالعه دست از مکتب تشیع برداشتی فقه تسنن میگوید عمل شما باطل است و مجزی نیست.
آیت الله مروی خاطرنشان کرد: همسر این شخصیت در ادامه گفت که آنها ماهها درباره مذهب تشیع مطالعه کردهاند و به این نتیجه رسیدهاند که مذهبی که امروز در برابر قدرتهای بزرگ جهان ایستاده، اسلام حقیقی است.
دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه با اشاره به حضور گسترده شخصیتها و نخبگان خارجی در مراسم تشییع قائد شهید گفت: پس از آن مراسم نیز شاهد حضور جمعهای بزرگی از شخصیتها و مهمانان خارجی بودیم و گفتوگوهای صورتگرفته نشان داد که فضای جدیدی در جهان اسلام نسبت به انقلاب اسلامی و مکتب تشیع شکل گرفته است.
ضرورت تربیت طلاب جامع برای معرفی مکتب و انقلاب اسلامی
آیتالله مروی با تأکید بر اینکه حوزههای علمیه باید متناسب با این شرایط جدید برنامهریزی کنند، گفت: حوزه باید خود را برای پاسخگویی به سؤالات، درخواستها و نیازهای فکری نخبگان جوامع مختلف آماده کند.
وی تأکید کرد: طلبهای که قرار است افکار بلند مکتب تشیع و انقلاب اسلامی را برای جهان تبیین کند، باید از نوعی جامعیت علمی و فکری برخوردار باشد.
دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه با بیان اینکه تخصصگرایی منافاتی با جامعیت علمی ندارد، تصریح کرد: باید جمعی از فضلای جوان حوزه را از همان مراحل ابتدایی تحصیل به سمت جامعیت در زمینههای مختلف هدایت کنیم تا بتوانند در آینده شخصیتهای اثرگذار و توانمندی برای مکتب و انقلاب اسلامی باشند.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم ادامه داد: من بیش از سه دهه است که هر روز با طلاب جوان و فاضل سروکار دارم و بهخوبی از ظرفیتهای موجود در حوزههای علمیه اطلاع دارم و معتقدم با وجود برخی کاستیها، در حوزههای علمیه طلاب جوان و بااستعدادی داریم که اگر از ابتدای مسیر، زمینه حرکت آنان به سمت جامعیت علمی فراهم شود، میتوانند در آینده شخصیتهایی بسیار مؤثر در جهان اسلام باشند.
آیتالله خویی(ره)؛ نمونهای از جامعیت علمی علما
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم برای تبیین ضرورت جامعیت علمی طلاب، به نمونههایی از علمای بزرگ شیعه اشاره کرد و گفت: شخصیتهای اثرگذار در تاریخ مکتب تشیع، معمولاً در یک عرصه محدود متوقف نبودند و از جامعیت فکری و علمی برخوردار بودند.
دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه با اشاره به شخصیت آیتالله العظمی خویی(ره) اظهار داشت: ایشان در کنار تخصص برجسته در فقه و اصول، در حوزههای مختلف علمی نیز مطالعات گستردهای داشتند.
وی افزود: یکی از شاگردان مرحوم آیتالله خویی(ره) نقل میکرد که بعد جلسه درس چهارشنبه در مسجد خضراء همراه ایشان به منزل مرحوم آیت الله خوئی در کوفه رفته بودند. بعد از مغرب ایشان را در حال باز کردن و بستن کتابی دیده بود، وقتی از ایشان نسبت به این کتاب سؤال کرده بود ایشان پاسخ داده بودند که این دیوان «ابیتمّام طائی» است که اشعارش را در جوانی حفظ کردهاند و اکنون میخواستند ببینند اشعار همچنان در حافظهشان باقی مانده است یا خیر.
آیتالله مروی ادامه داد: ابیتمّام از شاعران بزرگ ادبیات عرب است و آثار او همچنان در دانشگاهها و مراکز پژوهشی ادب عربی مورد توجه قرار دارد و دهها بلکه صدها مقاله و رساله در رابطه با او به نگارش درآمده است. مرحوم نجاشی نسبت به او میفرمایند کان امامیا و له شعر کثیر فی اهل البیت. جاحظ میگوید کان من رؤوس الرافضة.
همین مسئله نشان میدهد که یک عالم بزرگ حوزوی در کنار فقه، اصول، و تفسیر با ادبیات عرب و آثار برجسته آن نیز ارتباط عمیق داشته است. این جامعیت علمی و فکری است که میتواند زمینه اثرگذاری یک عالم را در عرصههای مختلف فراهم کند.
رهبر شهید انقلاب اسلامی؛ نمونه برجسته جامعیت علمی و فکری
دبیر دوم شورای عالی حوزههای علمیه در ادامه با اشاره به شخصیت رهبر شهید انقلاب اسلامی، ایشان را نمونهای برجسته از جامعیت علمی و فکری در جهان تشیع دانست و افزود: فقه، اصول، کلام، تفسیر، ادبیات عرب حوزوی و ادبیات کلاسیک عربی، تنها بخشی از عرصههای علمی و فکری مورد توجه ایشان بود و این جامعیت علمی و فکری، یکی از عوامل مهم اثرگذاری سخنان و شخصیت ایشان در جهان اسلام است.
آیتالله مروی با نقل خاطرهای از دیدار با جمعی از استادان دانشگاه بغداد در ایام اربعین گفت: در ایام اربعین، با چند تن از استادان دانشگاه بغداد که برخی از آنان التزام دینی قابل توجهی نداشتند، گفتوگویی شش ساعته داشتم و به شبهات مختلفی که نسبت به اربعین و روحانیت و انقلاب داشتند پاسخ دادم و از آنان سؤال کردم که به چه جهت در مراسم تشییع قائد شهید حضور پیدا کرده بودند.
یکی از آنان پاسخ داد دلیل علاقه و توجهش به رهبر معظم انقلاب، مطالعه درباره شخصیت ایشان از طریق بزرگترین شعرای عرب در قرن بیستم یعنی محمد مهدی جواهری بوده است. سپس توضیح داد که این شاعر برجسته عرب در سفر به ایران با رهبری شهید در کتابخانه شان دیدار داشته است. رهبری شهید درباره اشعار جواهری سخن گفتند و حتی دیوان اشعار او را از کتابخانه آوردند و حواشی و نکاتی را که درباره اشعار نوشته بودند، به وی نشان دادند.
استاد دروس خارج حوزه علمیه قم افزود: همین میزان آشنایی عمیق رهبر شهید انقلاب با آثار یکی از برجستهترین شاعران معاصر عرب، برای جواهری بسیار شگفتانگیز بود و موجب شد که با احترام ویژهای نسبت به ایشان برخورد کند. جواهری بعد از این دیدار، در شعری بلند به توصیف قائد شهید پرداخته بود: سیدی ایها الأعزّ الاجلّ، أنت ذو منّة وأنت المدل؛ یعجز الحرف ان یوفّی عظیماً، کلّ ما قیل فی سواه یَقِلّ.
آن استاد دانشگاه بغداد میگفت پس از مشاهده این شعر و شنیدن این ماجرا، درباره شخصیت رهبر معظم انقلاب مطالعه کرده و به این نتیجه رسیده است که با شخصیتی دارای جامعیت کمنظیر مواجه است.
تبیین شخصیت رهبر شهید انقلاب برای نخبگان جهان اسلام
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم همچنین به گفتوگوی خود با یکی از استادان دانشگاه عینشمس قاهره اشاره کرد و گفت: امسال در حج با استادی از دانشگاه عینشمس قاهره گفتوگویی داشتم. این استاد دانشگاه گفت سخنرانی رهبر انقلاب در سال ۲۰۱۱ و در جریان بهار عربی را در تلفن همراه خود دارم و بارها گوش داده ام. وقتی برای اولین بار این سخنرانی را شنیدم تصور کردم یک اندیشمند مصری است که هزاران ساعت درباره مصر مطالعه کرده که چنین سخن میگوید. این سخنرانی سبب شد درباره تشیع مطالعه کنم و شیعه شوم.
آیتالله مروی گفت: بنابراین باید توجه داشته باشیم که تخصصگرایی نباید ما را از جامعیت علمی غافل کند. نظام آموزشی حوزه باید بهگونهای طراحی شود که در کنار تخصص، زمینه تربیت طلاب جامع و فاضل را نیز فراهم کند.
شناسایی و هدایت طلاب مستعد به سمت جامعیت
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به ظرفیتهای موجود در حوزههای علمیه اظهار کرد: ما در حوزههای علمیه طلاب جوان، فاضل و استعدادهای ارزشمندی داریم که اگر مسیر جامعیت را از آغاز برای آنان فراهم کنیم، شخصیتهای مؤثری در جهان اسلام و خدمت به مکتب خواهند شد.
انتهای پیام
نظر شما